+++Coperate contact info+++

Giá cà phê

gia ca phe tang trong thang 7

Cà phê có cơ hội tăng giá mạnh, liệu tiêu cũng có thể tăng giá trong thời gian sắp tới?

gia ca phe tang trong thang 7Trong một tuần, giá cà phê đã tăng thêm 1,400 vnd/kg.

Với khối lượng giao dịch tiếp tục giữ ổn định ở mức cao, đồng thời giá cà phên Robusta trên sàn ICE Europe – London tăng thêm 36 usd/tấn trong kỳ giao ngay tháng 7 đạt mức 2,158usd/tấn; và tăng 17usd/tấn trong kỳ giao tháng 9, đạt 2,149usd/tấn.

Giá cà phê tại các tỉnh Tây Nguyên, theo đó đạt mức 45,600 – 46,000vnd/kg.

Theo nhà phân tích độc lập Nguyễn Quang Bình, giá cà phê robusa trong tháng 6 đã vượt qua mức nghi ngờ đạt 2,177usd/tấn kỳ hạn tháng 9, điều này hứa hẹn mức giá theo hướng tích cực trong những tháng tới.

Nhà phân tích độc lập Nguyễn Quang Bình đánh giá, tháng 6.2017 qua đi với một tâm lý thị trường nửa lo nửa ngờ. Giá sàn kỳ hạn robusta, nơi các nhà xuất nhập khẩu cà phê Việt Nam thường dùng làm tham chiếu, mức giao dịch những ngày cuối tháng đã phá vỡ các mức chắn để vượt lên 2.177 USD/tấn kỳ hạn tháng 9.2017 và chốt đóng cửa mức 2.149 USD/tấn, là mức hứa hẹn nhiều điều theo hướng tích cực.

Ho tieu viet nam canh tranh voi campuchiaGiá cà phê có xu hướng tăng, liệu giá tiêu có thoát khỏi những ngày u ám?

Giá tiêu thị trường trong nước giữ mức thấp 76-77 triệu/tấn trong nửa cuối tháng 6. Trong khi đó, kỳ nghỉ Kamadan của các nước hồi giáo đã kết thúc, và giá tiêu đang có dấu hiệu phục hồi khi nhu cầu tiêu thụ tiêu ở các nước hồi giáo sẽ tăng sau kỳ ăn kiêng.

Tuy nhiên, các chuyên gia lo ngại hồ tiêu Việt Nam sẽ phải cạnh tranh với tiêu Campuchia trong thời gian tới. Diện tích trồng tiêu Campuchia đang tăng mạnh, trong khi năng suất cao gấp đôi tiêu Việt Nam (6,4 tấn/ha – Việt Nam so với 3,2 tấn/ha – Campuchia, và 3,8 tấn/ha – Thái Lan). Nếu ngành tiêu Việt nam không tăng cường đầu tư công nghệ (công nghệ tưới, giống, cải tạo đất); hoặc sản xuất theo hướng sạch, bền vững thì chúng ta sẽ rất khó cạnh tranh với Campuchia trong thời gian sắp tới.

Theo quan sát, hiện có rất nhiều nhà đầu tư đến từ Việt nam, Hàn Quốc, Trung Quốc đang xem Campuchia là nơi canh tác Hồ tiêu hiệu quả nhất. và cũng theo số liệu thống kê, có tới 95% sản lượng hồ tiêu Campuchia giành cho thị trường xuất khẩu.

Rõ ràng, chúng ta đang gặp những khó khăn có thể nhìn thấy khi nhìn vào chất lượng và năng suất.

Nhu cau San luong ca phe tang ky luc

Nhu cầu cà phê toàn cầu tăng kỷ lục, sản lượng dự trữ xuống thấp.

Nhu cau San luong ca phe tang ky lucTheo báo cáo của Bộ nông nghiệp Mỹ, nhu cầu tiêu thụ Cà phê toàn cầu sẽ đạt 158 triệu bao (loại bao 60kg) niên vụ 2017 – 2018 (từ tháng 10/2017 – 9/2018), đây là mức nhu cầu cao kỷ lục. Trong khi đó sản lượng không tăng, đạt khoảng 159 triệu bao. Điều này khiến lượng dữ trữ xuống thấp kỷ lục trong vòng 6 năm trở lại đây.

Lý do sản lượng không tăng là bởi niên vụ 2017-2018 sản lượng cà phê tại Brazin giảm sút do mất mùa, bù lại sản lượng tại Việt Nam, Mexico và Indonesia có tăng trưởng tốt.

Sản lượng dự trữ trong niên vụ này dự kiến còn 34 triệu bao, giảm hơn so với niên vụ trước 35.1 triệu bao. Mức dự trữ này thấp nhất kể từ niên vụ 2011 – 2012.

Sản lượng cà phê của Việt Nam, nước sản xuất robusta lớn nhất thế giới, được dự báo sẽ đạt 28,6 triệu bao, tăng từ mức 26,7 triệu bao so với niên vụ trước. Trong khi đó, tại Brazil, niên vụ 2017-2018, tổng sản lượng dự kiens đạt 52,1 triệu bao trong đó bao, gồm 40,5 triệu bao arabica và 11,6 triệu bao robusta. Mức sản lượng này thấp hơn so với con số 56,1 triệu bao trong 2016-17

Mặc dù USDA cho rằng sản lượng của Việt Nam sẽ tăng trở lại trong niên vụ 2017-18 do đủ nước tưới và phân bón, song tồn kho yếu do ảnh hưởng của mùa khô năm ngoái cũng vẫn sẽ khiến nguồn cung thấp hơn. Theo đó, dự báo xuất khẩu của Việt Nam sẽ giảm 1 triệu bao, xuống còn 24 triệu bao – mức thấp nhất 3 năm qua. Còn tồn kho sẽ ở mức 1,3 triệu bao, tăng nhẹ so với lượng tồn kho 1,2 triệu bao trong niên vụ 2016-17.

Còn tại Colombia, nhà sản xuất cà phê chế biến ướt lớn nhất thế giới, dự báo sản lượng thu hoạch đạt 14,6 triệu bao, tăng so với sản lượng niên vụ trước.

Hôm thứ Sáu, giá cà phê robusta trên sàn ICE đã thiết lập mức cao nhất hai tháng qua khi tăng lên 2.149 USD/tấn, do giới thương nhân kỳ vọng vào nguồn cung cà phê thắt chặt hơn.

Ngành cà phê Việt Nam

Tương lai ngành cà phê Việt Nam trước biến đổi khí hậu

Mức giá cà phê giảm sâu, sản lượng xuất khẩu sụt giảm tới 40%, khô hạn, nắng nóng, đất bạc màu, nguồn nước tưới cạn kiệt đang là những nỗi lo cho ngành cà phê Việt Nam.

Giá cà phê Việt Nam tuần này đã giảm xuống 34,5 – 35,7 triệu đồng (1.586 – 1.641 USD)/tấn, mức thấp nhất trong vòng gần 16 tháng và một số chuyên gia nhận định giá có thể sẽ còn tiếp tục giảm xuống mức thấp nhất 4 năm do giá thế giới sụt giảm.

Tuần trước, Volcafe (thuộc ED&F Man) đã nâng dự báo về sản lượng cà phê toàn cầu niên vụ 2015/16 lên 154,5 triệu bao trên cơ sở sản lượng của Brazil và nhiều nước khác sẽ tăng. Sản lượng cà phê thế giới vụ 2014/15 cũng được điều chỉnh tăng thêm 1,6 triệu bao lên 143,8 triệu bao.

Tuy nhiên, xu hướng ở Việt Nam lại trái ngược. Hiệp hội Cà phê Ca cao Việt Nam (Vicofa) ngày 8/5 công bố báo cáo cho biết niên vụ cà phê 2014/2015 đã thu hoạch xong với sản lượng giảm 20% so với niên vụ trước. Tuy nhiên, tình trạng này sẽ chưa dừng lại.

Báo Guardian dẫn lời ông Nguyễn Văn Việt, một nông dân trồng cà phê 44 tuổi, cho biết lần mưa gần đây nhất cách nay đã gần 4 tháng. Sống ở miền Trung đã hai thập kỷ nay và ông chưa bao giờ thấy tình cảnh này. “Đây là đợt hạn hán tồi tệ nhất trong vòng hơn thập kỷ, một số người còn không có đủ nước để uống”, ông Việt cho biết.

Đối với ông Việt và hàng những người trồng cà phê khác, vụ mùa này thật tồi tệ. Hạn hán kéo dài đã ảnh hưởng đến tất cả 5 tỉnh khu vực Tây Nguyên – nơi chiếm 60% sản lượng của cả nước.

“Thông thường, mưa bắt đầu đến từ tháng 3 hoặc tháng 4, nhưng năm nay cho đến giờ vẫn chưa có mưa”, ông Việt cho biết, và theo kinh nghiệm của ông thì: “việc trồng cà phê ngày càng trở nên khó khăn hơn bởi thiếu nước. Nhiệt độ đang ngày càng tăng, còn mưa thì ngày càng giảm”.

Vườn cà phê gần 4.000 m2 của ông ở Đắc Lắc năm nay bị mất trắng.

Nhiều diện tích cà phê ở Đắc Lắc – nơi góp 30% sản lượng cà phê cả nước năm ngoái – đã chết khô từ tháng 3. Tỉnh Lâm Đồng cũng trong tình trạng tương tự.

Nghịch lý là trong khi vụ mùa tới sản lượng có thể sẽ giảm mạnh thì xuất khẩu cà phê 5 tháng đầu năm 2015 lại giảm gần 40% so với cùng kỳ năm ngoái, ước tính chỉ đạt 578 nghìn tấn, trị giá 1,2 tỷ USD (giảm lần lượt 39,4% và 38%).

Việt Nam là nước sản xuất robusta lớn nhất thế giới. Đây là loại thường được sử dụng để chế biến cà phê hòa tan và cà phê espresso.

Cây cà phê được người Pháp đưa vào trồng ở Việt Nam từ thế kỷ 19. Loại cây này phù hợp với khí hậu và thổ nhưỡng ở một số khu vực của Việt Nam, và mấy thập kỷ qua đã giúp nhiều người dân thoát nghèo. Ngành này phát triển nhanh chóng vào những năm 1990, đưa Việt Nam trở thành nước xuất khẩu cà phê lớn thứ 2 thế giới, và cung cấp khoảng 1/4 cho thị trường Anh.

Tuy nhiên, tình trạng phá rừng, độc canh cây cà phê và sử dụng nhiều thuốc trừ sâu đã làm ảnh hưởng tới môi trường ở những khu vực này, góp phần làm gia tăng biến đổi khí hậu và cạn kiệt nguồn nước.

Từ năm 1960, nhiệt độ trung bình năm ở Việt Nam đã tăng 0,40C, và số ngày nóng trung bình năm cũng tăng lên.

Liên Hiệp Quốc dự báo sự biến đổi khí hậu sẽ làm cho nhiệt độ tăng 2,3 độ C vào năm 2100. Số ngày nóng ở Tây Nguyên dự báo sẽ tăng lên 134 vào năm 2050 và 230 vào năm 2100. Mặc dù giống cà phê robusta chịu nhiệt đột cao tốt hơn arabica, song việc nhiệt độ tăng có thể sẽ ảnh hưởng tới sự sinh trưởng của cây.

“Nếu nhiệt độ tăng quá ngưỡng thì hoa sẽ không đậu quả”, ông Dave D’Haeze, chuyên gia tư vấn về môi trường thuộc Hanns R Neumann Foundation cho biết.

Dây tưới nhỏ giọt chuyên cho tưới cảnh quan, gia đình
Dây tưới nhỏ giọt cuốn quanh gốc cây cà phê tiết kiệm nước

Nhưng những vấn đề đó còn chưa xảy ra. Vấn đề chính lúc này là thiếu nước tưới cho cây cà phê. Lượng mưa ở tỉnh Đắc Lắc cho tới nay ít hơn 86% so với năm ngoái. Ở Lâm Đồng, mức nước ở các hồ chứa hiện cũng thấp hơn 1 mét so với năm ngoái.

Việc mở rộng các vườn cà phê trong những năm gần đây khiến tình trạng thiếu nước càng trở nên trầm trọng.

“Vấn đề lớn nhất là các vườn cà phê phụ thuộc vào hệ thống nước tưới”, ông Kerstin Linne, nhà tư vấn đã có công trình nghiên cứu về chuỗi cung ứng cà phê Việt Nam cho biết. “Nông dân đang sử dụng nước ngầm và nguồn nước ngầm đã suy giảm. Với nhiệt độ tăng, nước sẽ bốc hơi nhiều hơn và tần suất cũng như mực nước mưa cũng sẽ thay đổi. Tuy nhiên, việc khai thác nước ngầm hiện nay vẫn được tự do (không có sự kiểm soát) và ngay cả nông dân cũng không biết rõ mình sử dụng bao nhiêu nước”.

Mặc dù các dự báo cho rằng sự biến đổi khí hậu ở Việt Nam sẽ khiến cho lượng mưa vào mùa mưa nhiều hơn trước, song theo Liên Hiệp Quốc thì vào mùa khô lượng mưa sẽ giảm 20%.

Ông D’Haeze đang làm việc cùng những người trồng cà phê để xác định chính xác lượng nước sử dụng để tưới cho cây cà phê. Theo khuyến cáo của ngành nông nghiệp thì vào khoảng 400-500 lít cho mỗi cây, song ông D’Haeze cho rằng thực tế cần ít hơn, chỉ khoảng 350 lít.

“Hiện chúng tôi cho rằng lượng nước đang sử dụng để tưới là quá nhiều”, ông D’Haeze cho biết, và thêm rằng: “Nếu mọi người đều sử dụng đúng lượng nước vào đúng thời điểm, chúng tôi cho rằng sẽ có đủ nước cho mùa khô”.

Cà phê Việt Nam gặp khó

Cà phê Việt Nam gặp khó (từ báo Nhịp cầu đầu tư): Theo tổng cục Hải Quan,ới.

Nguyên nhân (theo chứng khoán Tân Việt): Năng suất giảm do tình trạng hạn hán kéo dài, chỉ 60% diện tích cà phê có đủ nước tưới. Diện tích cà phê già cỗi chưa được trồng mới nhiều nên năng suất không cao. Ngoài ra còn tình trạng bà con trữ hàng chờ giá lên, do đó nhiều DN không có lượng để xuất.

Trong khi đó, áp lực bên ngoài cũng đang tăng cao, khi Indonesia chuẩn bị vào thời kỳ thu hoạch cà phê Robusta. Nhiều khả năng thời gian tới cà phê Việt nam sẽ vấp phải thách thức không nhỏ từ thị trường cạnh tranh này.

Mất quá nhiều thứ trong nửa đầu vụ cà phê 2014/15

(TBKTSG Online) – Giá cà phê nội địa và kỳ hạn xuống mức thấp nhất kể từ nhiều tháng qua. Những yếu tố lũng đoạn giá hoành hành mạnh trên thị trường. Nông dân đang thua lỗ đậm do mất giá, giới kinh doanh đang thiếu hàng giao dẫn đến tình trạng thanh lý hợp đồng: mất uy tín.

Biểu đồ 1: Diễn biến giá robusta sàn kỳ hạn Ice châu Âu trong tháng 3-2015 (tác giả tổng hợp)

Mất giá

Giá cà phê nhiều nơi trên các tỉnh Tây Nguyên mất 3 triệu đồng/tấn ngay khi Lễ hội Cà phê Buôn Ma Thuột 2015 vừa chấm dứt vào ngày 12-3-2015. Đây là thời gian giao dịch chậm lại do các nhà xuất khẩu tập trung với các hoạt động lễ hội.

Đến sáng nay 14-3, hai ngày sau khi lễ hội chấm dứt, giá cà phê chỉ còn 35 triệu đồng/tấn so với cuối tuần trước là 38 triệu đồng/tấn. Đấy cũng là mức thấp nhất của niên vụ 2014/15 bắt đầu từ 1-10-2014.

Giá cà phê xuất khẩu loại 2,5% đen bể được chào bán ở mức trừ 10 đô la Mỹ/tấn giao hàng qua lan can tàu (FOB) dưới giá niêm yết sàn kỳ hạn Ice châu Âu, nhiều hơn 20-30 đô la/tấn so với cách nay mấy tuần. Tuy nhiên lượng khớp lệnh trong giao dịch không nhiều do các nhà nhập khẩu chê mắc, chỉ những ai cần giao hàng gấp với các hợp đồng nhỏ từ 40-60 tấn mới mua.

Trên sàn kỳ hạn robusta châu Âu, giá bất ngờ giảm cực mạnh, đóng cửa phiên ngày 13-3 chỉ còn 1.708 đô la/tấn, là mức thấp nhất kể từ 14 tháng nay (xin theo dõi biểu đồ 1).

Tuy nhiên, nhiều người còn hàng trong tay vẫn kiên tâm đợi chờ như một người ở thành phố Pleiku tự xưng là “Lão nông tri điền” phát biểu trên một mạng thông tin thị trường: “Giá rơi tự do rồi cũng phải dừng. Tôi còn 4 tấn, chờ đến vụ tới bán luôn thể vì sản lượng chưa chắc được…”

Biểu đồ 2: Diễn biến chỉ số đồng đô la Mỹ tăng (nguồn: tradingchart.com)

Yếu tố mất giá trong những ngày này còn được tăng cường bởi chỉ số đồng đô la Mỹ trong rổ tiền tệ tăng mạnh. Chỉ số này hôm qua đã vượt trên 100 điểm làm giá nhiều loại hàng hóa lấy đồng đô la Mỹ làm đồng tiền thanh toán một phen suy vi như kim loại vàng, dầu thô, bắp, đường ăn, đậu nành và cà phê cũng không được miễn trừ (xin xem biểu đồ 2 phía trên).

Mất mùa?

Thật vậy, chỉ trong vài ngày, giá rơi mạnh làm nhiều người lo lắng dù ước báo của quan chức thuộc Hiệp hội Cà phê-Ca cao Việt Nam (VICOFA) tại một cuộc họp trong khuôn khổ lễ hội cà phê ở Buôn Ma Thuột cho rằng sản lượng niên vụ 2014/15 chỉ đạt chừng 22,17 triệu bao (bao=60 kg), giảm 20% so với niên vụ trước.

Ước báo của VICOFA có phần hợp lý vì xuất khẩu cà phê trong mấy tháng gần đây giảm rõ rệt. Tổng cục Hải quan cho biết hai tháng đầu năm 2015, xuất khẩu cà phê nước ta giảm 25,3% chỉ đạt 241.000 tấn.

Không chỉ riêng tại nước ta, tin đồn mất mùa liên tục được dấy lên tại nước sản xuất và xuất khẩu cà phê hàng đầu thế giới là Brazil, kích thích thêm ý định trữ hàng chờ giá tăng. Tuần qua, một tổ chức có tên Fundacao Procafé nói rằng tuy tại Brazil có mưa nhưng đã quá trễ, không cứu kịp sản lượng vụ mùa năm sau của nước này. Tổ chức này ước báo sản lượng cà phê năm tới của Brazil chỉ ở mức 40,3-43,25 triệu bao, giảm ít nhất 2 triệu bao so với niên vụ này. Dự báo này so ra có nhỏ hơn các con số của các đơn vị khác như của Terra Forte – 47,28 triệu bao, Olam International – 49 triệu bao, Volcafe – 49,5 triệu bao, Conab – 44,1-46,6 triệu bao.

Mới đây, Tổng giám đốc Tổ chức Cà phê Thế giới (ICO) Roberia Silva cho rằng sản lượng năm nay mất đã đành, năm tới thế giới còn thiếu đến 8 triệu bao do hạn hán tại Brazil quê hương ông. Những phát biểu thế này lại có thể kích động phong trào trữ hàng mạnh. Tuy nhiên mình càng trữ, Brazil càng bán ra. Trong tháng 2-2015, Ủy hội Xuất khẩu Cà phê Brazil (Cecafe) báo rằng nước này xuất khẩu 2,19 triệu bao (bao=60kg) cà phê arabica, và robusta đạt 249.324 bao, so với cùng kỳ năm 2014 tăng 68%. Tuy lượng không nhiều nhưng có thể trám được thiếu hụt và giành thị phần xuất khẩu loại cà phê này của nước ta.

Mất mặt!

Ngay đầu vụ, giá cà phê nội địa được đẩy lên 41 triệu đồng/tấn khi giá trên sàn kỳ hạn được đẩy lên quanh mức 2.200 đô la/tấn. Sau hơn 5 tháng, giá kỳ hạn nay chỉ còn quanh mức 1.700 đô la/tấn và nội địa 36 triệu đồng/tấn. Giá còn đi tới đâu nữa? Chưa ai dám nói điều gì.

Theo biến động của thị trường, giá tăng đầu vụ là một “quả lừa” gây họa nhiều hơn phúc vì nhiều người cứ tưởng giá còn tăng khi vào vụ và đua nhau trữ hàng, thiếu tiền mua hàng, đua nhau gởi hàng, để rồi hàng chủ yếu đổ vào kho của vài tay đầu cơ.

Giá kỳ hạn xuống mạnh đang gây áp lực chốt giá hàng gởi trên sàn. Chốt giá “chặn lỗ” (stoploss) được thực hiện cả tự nguyện lẫn tự động khi hai bên mua bán sợ giá xuống sâu hơn mức tiền đã tạm ứng, thường vào khoảng 70% giá trị thị trường thời điểm, bên bán phải chốt bán giá rẻ bao nhiêu, bên mua hứng mua thoải mái bấy nhiêu.

Mặt khác, do siết hàng không bán hoặc bao nhiêu hàng bán ra đều vào tay các nhà đầu cơ nhỏ lẻ, không chuyên nghiệp, nhiều nhà xuất khẩu nước ta đang dở khóc dở cười đàm phán thanh lý hợp đồng chịu phạt do không có hàng giao (wash-out).

Hiện tượng này đã từng xảy ra trong niên vụ 2010/11 khi ngành cà phê bị tai tiếng do không có khả năng thực hiện hợp đồng.

Chỉ điều có khác là trước đây giá tăng mạnh, các nhà xuất khẩu bán ra nhiều nên thua lỗ đành phải thất hứa. Còn hiện nay, giá quanh mức 40-41 triệu đồng/tấn trong thời gian dài, nhưng hàng không đủ để xuất khẩu qua đường chính thức dù giá ấy có thể chấp nhận được.

Cách đây mấy năm, có người đã từng lên tiếng phản ứng với chủ trương tạm trữ và cho rằng tạm trữ là “tự trảm”. Những gì đang xảy ra trên thị trường cà phê nước ta hiện nay quả không sai.

Sản lượng cà phê năm 2015 có thể giảm 20-25%

Chăm sóc cà phê
Chăm sóc cà phê

Xuất khẩu cà-phê của Việt Nam năm 2015 được dự báo sẽ giảm khoảng 11% sau khi đã tăng mạnh đến 33% trong năm 2014 do ảnh hưởng của biến đổi thời tiết và công tác tái canh cà phê còn thực hiện chậm, theo Hiệp hội Cà phê – Ca cao Việt Nam (Vicofa).

Theo Vicofa, sản lượng cà phê năm 2015 của Việt Nam được dự báo giảm khoảng 20-25% so với năm 2014; khiến Vicofa đưa ra mục tiêu xuất khẩu cà phê năm 2015 giảm khoảng 11,1% về kim ngạch so với năm 2014 – dự báo xuất khẩu khoảng 1,4 triệu tấn, trị giá khoảng 3,2 tỉ đô la Mỹ.

Năm 2014, ước tính xuất khẩu cà phê đạt trên 1,6 triệu tấn, trị giá 3,6 tỉ đô la Mỹ, tăng 33,4% về khối lượng và 32% về giá trị so với năm 2013.

Theo Vicofa, năm 2015 Việt Nam tiếp tục bị ảnh hưởng biến đổi về thời tiết. Hiện tượng El Nino gây hạn hán ở Việt Nam, nhiều vùng thiếu nước tưới làm tăng lo ngại sản lượng cà phê tiếp tục sụt giảm.

Theo dự báo của Tổ chức Cà phê thế giới (ICO) năm 2015 nguồn cung sẽ thiếu hụt khoảng 11 triệu bao (bao 60kg) so với nhu cầu.

Bên cạnh ảnh hưởng của biến đổi thời tiết, theo ông Nguyễn Viết Vinh, Tổng thư ký Vicofa, diện tích cà phê già cỗi chưa được tái canh cũng khiến cho năng suất cà phê giảm xuống. Mặc dù đã có đề án tái canh cà phê tại các tỉnh Tây Nguyên giai đoạn 2014-2020, nhưng việc tái canh nói chung còn chậm do thiếu nguồn vốn, một số tỉnh vẫn chưa có quy hoạch tổng thể chi tiết diện tích cà phê cần tái canh để phối hợp với các ngân hàng giải quyết nguồn vốn. Lãi suất vay vốn cho tái canh cà phê còn cao, chưa hấp dẫn các hộ sản xuất và doanh nghiệp đầu tư trồng tái canh cây cà phê.

Năm 2014, giá xuất khẩu cà-phê của Việt Nam bình quân đạt 2.090 đô la Mỹ/tấn, giảm 2,6% so với năm 2013. Tuy vậy giá cà phê nội địa vẫn ổn định ở mức 40 triệu đồng, người nông dân và doanh nghiệp đều có lãi.

Song một điểm nổi cộm nhất trong năm 2014 đó là nạn trộm cắp cà phê vào lúc thu hoạch đang trở nên trầm trọng, gây lo lắng cho người trồng cà phê. Nếu không kịp thời ngăn chặn nạn trộm cắp này về lâu dài sẽ ảnh hưởng lớn đến chất lượng cà phê vì để đối phó với nạn trộm cắp, người dân sẽ chọn giải pháp “xanh nhà hơn già đồng” thu hoạch cà phê sớm khi còn nhiều quả xanh sẽ làm giảm chất lượng cà phê khi chế biến và xuất khẩu.

Thị trường cà phê: Một tháng không yên ả

Thị trường cà phê đang trải qua những ngày hè không yên ả. Giá co giật thất thường để rồi rơi tõm xuống sâu trong những ngày cuối tháng. Nhu cầu hàng thực đi thẳng đến các hãng rang xay không nhiều. Thị trường đang âm ỉ những đợt giông bão trong những ngày tới chăng?

Giá chạy theo tin đồn sản lượng

Giá cà phê có một tháng đầy gập ghềnh khi lên cao, lúc xuống thấp khó ai đoán được. Nhiều người theo dõi kỹ vẫn cho rằng họ có cảm giác như thị trường cà phê những ngày qua hầu như vận động theo tin đồn. Chỉ trong vòng nửa tháng, hai ước lượng của hai đơn vị dự báo sản lượng cho hai nước sản xuất cà phê đứng đầu thế giới đã làm thị trường nhiều phen đảo điên.

Mặt khác, trong trào lưu chung, có hiện tượng các quỹ đầu cơ rút vốn khỏi các sàn kỳ hạn hàng hóa. Trên 36 sàn giao dịch của thị trường tài chính thế giới thì có đến 23 sàn có lợi suất âm trong tháng 5-2014, trong đó 3 sàn cà phê nằm trong nhóm 5 sàn có lợi suất giảm mạnh nhất: sàn arabica New York giảm 12,6%, sàn cà phê Brazil giảm 13,5% và robusta London giảm 10,1% (xin xem biểu đồ 1 – ba sàn cà phê được xếp đầu tiên từ trái sang phải).

Giữa tháng 5-2014, cơ quan nghiên cứu sản lượng thuộc bộ nông nghiệp Brazil (Conab) tin rằng sản lượng niên vụ 2014/15 của nước sản xuất arabica lớn nhất thế giới Brazil chỉ đạt chừng 44,6 triệu bao (60 kg x bao), giảm 9,3% so với vụ trước do hạn hán kéo dài trong mấy tháng đầu năm nay. Vừa mới đây, cấp tùy viên thuộc Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) dự báo niên vụ tới Việt Nam, nước sản xuất robusta số một thế giới, có thể đạt đến 29,2 triệu bao hay 1,75 triệu tấn và ước xuất khẩu trong vụ sẽ đạt đến 1,68 triệu tấn nhờ thời tiết thuận lợi và bắt đầu thu hoạch vụ bói của cà phê trồng mới và tái canh. Nếu đúng vậy, đây sẽ là niên vụ có sản lượng và lượng xuất khẩu cao kỷ lục.

Nghiên cứu của Conab đã giúp giá vực lên lại, công trình của USDA làm thị trường cà phê khuỵu xuống đến nay chưa lấy lại sức.

Biểu đồ 2: Diễn biến giá đóng cửa sàn kỳ hạn robusta trong tháng (tác giả cập nhật)

Thật vậy, giá kỳ hạn robusta London giữa tháng tưởng đã quay đầu tăng lại, đóng cửa ngày 12-5 đạt mức 2.130 đô la Mỹ/tấn. Đến ngày 28-5, giá kỳ hạn rớt chỉ còn quanh mức 1.905 đô la/tấn vào ngày 28-5. Đóng cửa hôm qua thứ Sáu cũng là ngày cuối tháng 5-2014, giá sàn robusta vẫn ì ạch chốt mức 1.937 đô la/tấn. Tính trên cơ sở đóng cửa, qua một tháng, giá niêm yết sàn robusta London mất hết 236 đô la/tấn so với ngày đầu tháng (xin xem biểu đồ 2).

Giá cà phê nguyên liệu trên thị trường nội địa dao động mạnh không kém, từ đỉnh cao 41,5 triệu đồng/tấn vào dịp giữa tháng thì chỉ còn 37 triệu đồng/tấn mới mấy ngày gần đây. Sáng hôm nay thứ Bảy 31-5, giá tại các tỉnh Tây Nguyên quanh mức 37,5-38 triệu đồng/tấn.

Phải nói rằng thị trường chỉ nhộn nhịp khi giá trên 40 triệu đồng/tấn. Dưới mức ấy, càng sâu, thị trường càng yên ắng.

Chính nhờ vậy, giá xuất khẩu robusta loại 2,5% đen bể tính trên cơ sở chênh lệch giữa giá London với giá FOB (giao hàng qua lan can tàu tại cảng đi) tăng vững, từ trừ 85 đô la/tấn nay còn chừng trừ 30-35 đô la/tấn dưới giá niêm yết của sàn kỳ hạn.

Xuất khẩu mạnh, cà phê đi đâu?

Biểu đồ 3: Tồn kho thuần robusta Ice Liffe tăng mạnh (nguồn: Newedge)

Với mức giá chào xuất khẩu hiện nay, -30 đô la/tấn FOB dưới giá London, người mua án binh bất động vì cho rằng quá mắc. Trong khi đó, bên bán chưa chắc dám bán vì khó mua được hàng giá thấp.

Dù vậy, xuất khẩu cà phê nước ta trong tháng 5-2014 theo Tổng cục Thống kê (TCTK) ước vẫn đạt 170.000 tấn, giảm 19,4% so với tháng trước là 210.750 tấn, nhưng tính từ đầu vụ đạt 1,26 triệu tấn, tăng 15,6% so với cùng kỳ cách nay một năm.

Số liệu mới nhất vào ngày 30-5 do sàn kỳ hạn robusta Ice Liffe công bố rằng trong tháng 5-2014, có 38.300 tấn, trong đó hàng của nước ta chiếm tuyệt đại đa số là 34.820 tấn, đã được chứng nhận đạt chuẩn chất lượng. “Con số này chắc chắn không dừng tại đây mà sẽ tăng mạnh trong các tháng tới”, một nhà phân tích thị trường tại TPHCM dự đoán. Hiện còn chừng vài ba trăm ngàn tấn cà phê đang sẵn sàng đến các kho thuộc sàn kỳ hạn chủ yếu tại châu Âu.

Chính nhờ vậy, lượng tồn kho sẵn sàng “đấu giá” tính đến ngày 26-5 lên 50.760 tấn, đây là tháng có lượng tồn kho thuần robusta tăng mạnh nhất kể từ đầu năm 2013 (xin xem biểu đồ 3).

Có nên đưa hàng gởi kho?

Nửa cuối tháng 5-2014, giá cà phê nội địa xuống mạnh. Nhiều người mua vào ở mức cao trên 40 triệu đồng/tấn trước đây, nay không thể bán lỗ vì giá chỉ còn chừng 37-38 triệu đồng/tấn. Để có tiền xoay xở, họ thường đưa hàng gởi vào kho của người mua, chủ yếu là khách ngoại, nhằm nhận một ít tiền tạm ứng để mong mua hàng tiếp rồi lại giao vào kho tiếp.

Theo một chuyên gia ngành hàng đó là một chọn lựa “lợi bất cập hại” vì khi gởi cà phê vào kho, người gởi hàng không nhận đủ tiền mà chỉ tạm ứng. “Cách này không khác gì tự nguyện tạo điều kiện cho người mua chiếm dụng vốn”, ông nói.

Ngoài ra, khi thấy lượng hàng gởi vào kho nhiều nhưng do giá thấp chưa chốt được, người mua biết thế nào lượng hàng ấy cũng phải được bán ra. Nên, họ sẽ tìm cách bán trước và bán mạnh trên sàn kỳ hạn, ép giá xuống sâu, tạo tâm lý hoảng loạn và đẩy người gởi hàng vào thế phải bán giá rẻ. Sau khi mua được giá thấp, họ liền đẩy mạnh giá lên để bán lấy lời. Giới cà phê gọi hiện tượng này là “sau cơn mưa trời lại sáng” là vậy.

“Kinh nghiệm cho thấy giá càng xuống, hàng gởi vào kho càng nhiều, kết quả thường là người nhận hàng vào kho vừa có hàng để xoay, vừa chiếm dụng được vốn, vừa có cơ hội mua giá rẻ; còn người gởi hàng có khi chỉ lên nhận bao không đem về vì cụt hay mất vốn, “chì mất mà chài cũng mất”.

Như vậy, ý chuyên gia này cho rằng được thì bán hay tìm một cách khác xoay xở chứ đừng đưa hàng cà phê gởi kho chờ giá, thất lợi và và rủi ro hoàn toàn nằm bên phía người bán.

Doanh nghiệp lùng mua cà phê

Giá cà phê nhân đang dao động ở mức trên dưới 37.000 đồng/kg nên một số doanh nghiệp xuất khẩu cà phê có nguồn tài chính mạnh đang tìm cách mua vào để tạm trữ trong kho, chờ giá lên bán kiếm lời.

Người trồng cà phê đang lo lắng giá cà phê sẽ tiếp tục giảm một khi vào vụ chính. Ảnh: Ngọc Hùng

Ông Nguyễn Thịnh, quản trị viên trang giá cà phê-trang thông tin chuyên cung cấp giá cả cà phê trong nước và quốc tế cho biết, khác với mọi năm vào thời điểm cuối vụ cà phê cũ chuẩn bị vào

Cà phê tăng giá
Doanh nghiệp lùng mua cà phê
vụ cà phê mới giá cà phê luôn tăng và ở mức cao nhưng năm nay chiều hướng lại trái ngược hoàn toàn khi giá không tăng mà còn có xu hướng giảm.

Cụ thể, ngày 6-9 giá mua cà phê ở Đắk Lắk là 36.800-37.200 đồng/kg, không thay đổi so với ngày 5-9 nhưng lại giảm 200 đồng/kg so với hai ngày trước đó. Các doanh nghiệp cho rằng diễn biến đứng giá này đang có lợi cho việc thu mua và đây là thời điểm tốt để những doanh nghiệp có nguồn tài chính mạnh tìm cách mua vào tạm trữ trong kho.

Đại diện một doanh nghiệp xuất khẩu cà phê tại Đắk Lắk (không muốn nêu tên) cho biết, do giá cà phê trên thị trường xoay quanh mức 37.000 đồng/kg nên doanh nghiệp ông tung ra một lượng tiền khá lớn để mua vào nhưng lại không có nhiều nguồn hàng để mua.

Theo vị này, cũng có thể do vào thời điểm cuối vụ cà phê, người dân, doanh nghiệp đã bán hết cà phê, nên không còn hàng. Doanh nghiệp của ông này không đặt mục tiêu phải mua được bao nhiên tấn cà phê mà cố gắng mua được càng nhiều càng tốt.

Ông H.D, một đại lý thu mua cà phê ở Di Linh, Lâm Đồng cho biết, hiện đại lý của ông đang có đơn hàng từ một doanh nghiệp xuất khẩu cà phê có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) chấp nhận trả chiết khấu hoa hồng khá cao để mua cà phê cho họ.

“Do thời điểm cuối vụ cà phê, lượng cà phê còn trong dân không nhiều kèm theo đó là giá cà phê đang ở mức thấp nên để mua được tôi chấp nhận tăng thêm vài giá so với giá trên thị trường để thuyết phục người ta bán cho mình”, ông nói.

Theo ông Thịnh, ở khu vực Đắk Lắk tại kho hàng của nhiều doanh nghiệp vẫn còn một lượng cà phê khá lớn nhưng giá thấp nên chưa muốn bán ra. Một lý do khác để doanh nghiệp các doanh nghiệp nói trên không có hàng để mua là do mấy tháng trước có nhiều doanh nghiệp, đại lý đã mua vào dự trữ ở mức giá từ 40.000-45.000 đồng/kg nhưng nay ở mức giá thấp nên trữ lại chưa muốn bán ra.

Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, trong 8 tháng của năm 2013, Việt Nam đã xuất khẩu 974.000 tấn, giá trị 2,09 tỉ đô la Mỹ. Trước đây, nguồn dự báo của Hiệp hội cà phê ca cao Việt Nam (Vicofa) và các chuyên gia trong ngành cho rằng, vụ cà phê 2012/2013 sản lượng cà phê của Việt Nam ở mức quanh con số 1,5 triệu tấn.

Khi nhận xét về vấn đề này, các chuyên gia trong ngành cho rằng, từ logic trên có thể suy ra trên thị trường còn khoảng 500.000 tấn nhưng không thể biết bao nhiêu nằm trong kho các công ty xuất khẩu cà phê và còn lại ở trong người dân. Do đó, những con số về lượng cà phê còn chưa xuất của Việt Nam chỉ mang tính tham khảo hơn là một con số thống kê để làm cơ sở dự báo giá tăng hay giảm theo nguyên lý cung cầu.

Ông Nguyễn Văn Hiển, Lâm Hà, Lâm Đồng cho biết, khoảng hơn một tháng nữa gia đình ông sẽ bắt đầu vào vụ chính thu hoạch cà phê nhưng giá cà phê quá thấp nên thấy lo vì có thể vào chính vụ giá cà phê có giảm nữa.
Tại một địa phương khác là Quảng Trị, nơi có diện tích trồng cà phê arabica lớn của Việt Nam hiện đang có thông tin, do giá cà phê đang ở mức thấp nên nhiều người dân trồng cà phê aribica ở Quảng Trị bỏ mặc, không muốn chăm sóc vườn cà phê của họ.

Trao đổi với Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online qua điện thoại, ông Hồ Vương, Giám đốc Công ty THNN Vương Thái tại Hướng Hóa, Quảng Trị cho biết, hiện giá cà phê arabica mà công ty đang mua ở mức 50.000 đồng/kg, giảm khoảng 20.000 đồng/kg so với thời điểm này của năm 2012.