Vải thiều Bắc Ninh 2026: Mất mùa vẫn thắng lớn nhờ giá cao

Vải thiều Bắc Ninh đang bước vào cao điểm thu hoạch chính vụ với một diễn biến hiếm gặp: sản lượng giảm gần một nửa so với năm trước, nhưng giá bán lại tăng mạnh, có thời điểm lên tới 80.000–90.000 đồng/kg. Từ vườn trồng, chợ đầu mối, đường hàng không đến các sàn bán hàng trực tuyến, nhiều lô vải vừa hái đã có người đặt mua, tạo nên mùa vụ mà người trồng gọi là mất mùa nhưng được giá.

Theo ngành công thương địa phương, riêng giai đoạn chính vụ, sản lượng vải thiều ước đạt khoảng 36.500 tấn. Tổng sản lượng vải thiều toàn tỉnh Bắc Ninh năm 2026 dự kiến đạt khoảng 125.000 tấn, chỉ bằng 60,9% so với năm 2025 do ảnh hưởng thời tiết. Dù vậy, điểm đáng chú ý là giá trị kinh tế của vụ vải không giảm tương ứng với sản lượng, thậm chí đang tiệm cận kết quả của cả năm trước.

Vải thiều Bắc Ninh giảm sản lượng nhưng giá trị vẫn cao

Ông Nguyễn Thế Thi – Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh – cho biết, đến ngày 15/6/2026, doanh thu từ vải thiều ước đạt khoảng 3.665 tỷ đồng, tương đương 98,55% so với cả năm 2025. Đây là con số cho thấy sự thay đổi rõ trong cách thị trường định giá nông sản: khi nguồn cung giảm, sản phẩm đạt chất lượng tốt, có kênh tiêu thụ ổn định sẽ giữ được sức hút và mang lại nguồn thu đáng kể.

Giá bán năm nay liên tục neo ở mức cao. Vải sớm dao động từ 35.000–70.000 đồng/kg, vải chính vụ từ 55.000–90.000 đồng/kg; cá biệt vải u trứng có thời điểm lên tới 300.000 đồng/kg. Hiện giá vải chính vụ phổ biến ở mức 60.000–80.000 đồng/kg và có xu hướng tăng, góp phần nâng thu nhập cho người trồng trong bối cảnh sản lượng không thuận lợi.

Diễn biến này cũng phản ánh vai trò ngày càng lớn của chất lượng, tốc độ phân phối và sự đa dạng kênh bán hàng. Không chỉ tiêu thụ qua thương lái truyền thống, quả vải còn được đưa lên sàn thương mại điện tử, bán trực tiếp cho khách tham quan tại vườn, vận chuyển nhanh bằng đường hàng không và xuất khẩu sang nhiều thị trường.

Nông dân thu 300 triệu đồng từ 5 tấn vải

Tại các vùng trồng, câu chuyện được giá thể hiện rõ nhất qua thu nhập của từng hộ. Ông Lý Văn Trí ở thôn Chay, xã Lục Ngạn, tỉnh Bắc Ninh cho biết đầu ra năm nay rất thuận lợi. Vải được bán cho xuất khẩu, thương lái Trung Quốc thu mua, đồng thời có thêm khách du lịch đến tận vườn chọn mua nên tốc độ tiêu thụ tốt hơn mọi năm.

Theo ông Trí, giá vải thiều tại vườn đang duy trì ở mức cao: loại đẹp gần 80.000 đồng/kg, loại trung bình khoảng 70.000 đồng/kg, thấp hơn cũng khoảng 60.000 đồng/kg. Dù sản lượng giảm mạnh, chỉ còn 5–6 tấn/ha so với mức 12–14 tấn những năm trước, thu nhập của gia đình vẫn tăng. Ông tính toán, năm trước 10 tấn vải thu khoảng 200 triệu đồng, còn năm nay 5 tấn bán với giá trung bình thấp nhất là 60.000 đồng/kg đã thu khoảng 300 triệu đồng.

Các kênh tiêu thụ mới đang hỗ trợ đáng kể cho người trồng. Vải từ các vườn đẹp được đưa lên sàn thương mại điện tử với giá 70.000–75.000 đồng/kg. Khách du lịch đến tham quan có thể mua trực tiếp hoặc đặt gửi đi toàn quốc. Ông Trí cho biết, nhờ livestream từ năm trước, nhiều khách đã biết đến vườn và đặt mua, tạo thêm đầu ra bên cạnh thương lái.

Hiện toàn tỉnh Bắc Ninh có 143 vườn vải đẹp được công nhận và gắn trên Google Maps. Cách làm này giúp người mua dễ tìm đến vườn, đồng thời mở rộng quảng bá sản phẩm gắn với du lịch trải nghiệm. Khách đến vườn thường mua tại chỗ hoặc đặt hàng với số lượng từ vài chục cân đến 1–2 tạ, qua đó góp phần tăng giá trị trên mỗi đơn vị sản phẩm thay vì chỉ bán buôn theo lô lớn.

Năm nay, gia đình ông Trí cũng bắt đầu lấy mẫu vải để xét nghiệm, hướng tới xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản. Tuy nhiên, việc này còn khó do sản lượng thấp, không đủ gom hàng lớn. Theo ông, mỗi lô xuất cần khoảng 10 tấn, trong khi sản lượng không tập trung; nếu gửi ít thì chi phí rất cao. Dù vậy, ông đánh giá vụ vải năm nay vẫn khả quan vì đầu ra thuận lợi, giá cao và hiệu quả tốt, dù không phải hộ nào cũng đạt được kết quả tương tự.

Giá Vải thiều Bắc Ninh cao kỷ lục, hàng đẹp khan hiếm

Ở khâu thu mua và vận chuyển, thị trường cũng sôi động ngay từ đầu vụ. Chị Hà Thị Nga – thương lái vận chuyển vải bằng đường hàng không tại Lục Ngạn – cho biết, vải đẹp phục vụ xuất khẩu luôn được thu mua ở ngưỡng cao. Hàng đẹp, loại xuất khẩu hiện được chị mua với giá cao nhất khoảng 65.000 đồng/kg, mức phổ biến dao động từ 55.000–58.000 đồng/kg.

Tuy nhiên, sản lượng giảm khiến tổng lượng hàng lưu thông không còn dồi dào như năm trước. Chị Nga cho biết, năm ngoái chị vận chuyển gần 500 tấn, nhưng năm nay dự kiến chỉ khoảng 200–300 tấn. Giá cao khiến sức mua có phần chững lại, song thị trường vẫn không hạ nhiệt. Có ngày lượng tiêu thụ vẫn đạt 20–30 tấn, chủ yếu đưa vào chợ Thủ Đức.

Chi phí logistics, đặc biệt là vận chuyển bằng đường hàng không, tiếp tục là bài toán lớn. Theo chị Nga, tính cả chi phí, mỗi kg vải đội thêm khoảng 22.000 đồng; nếu mua 60.000 đồng/kg thì vào miền Nam đã khoảng 82.000 đồng/kg. Bù lại, lợi thế tốc độ giúp hàng vận chuyển bằng máy bay giữ được sức hút, chỉ khoảng 2,5 giờ là tới tay người tiêu dùng, đảm bảo độ tươi ngon trong bối cảnh quả vải là nông sản có thời gian bảo quản ngắn.

Ở góc độ xuất khẩu, chị Lục Thị Mai nhận định năm nay là một trong những mùa vụ sôi động nhất. Hàng vải thiều Việt Nam sang Trung Quốc đi nhanh, bán thuận lợi và được giá cao. Giá thu mua vải chính vụ phổ biến 55.000–65.000 đồng/kg, giữ ổn định trong suốt mùa. Với hàng chất lượng cao, mức giá có thể lên tới 68.000 đồng/kg, trong khi hàng phổ thông khoảng 50.000–55.000 đồng/kg.

Nguồn cung giảm trong khi nhu cầu tăng, đặc biệt khi phía Trung Quốc cũng mất mùa, đã tạo nên tình trạng khan hàng. Theo chị Mai, vải ít nên giá cao, hàng mua xong là đi ngay. Điều này giúp người trồng phấn khởi hơn vì không còn cảnh ùn ứ hay bị ép giá như trước, nhất là với những lô đạt chuẩn, mẫu mã đẹp và được thu hái đúng thời điểm.

Doanh thu Vải thiều Bắc Ninh đạt 3.665 tỷ đồng đến 15/6/2026

Theo Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh, đến ngày 15/6/2026, toàn tỉnh đã tiêu thụ khoảng 87.230 tấn vải thiều, đạt gần 70% kế hoạch. Trong đó, thị trường nội địa chiếm tỷ trọng lớn với 68.375 tấn, tương đương 78,4%; xuất khẩu đạt 18.855 tấn, tương đương 21,6%.

Trung Quốc vẫn là thị trường xuất khẩu chủ yếu, ước đạt khoảng 18.500 tấn. Phần còn lại được đưa sang các thị trường khác như EU, Mỹ, Canada, Nhật Bản, Úc, Anh, … Hoạt động xuất khẩu diễn ra thuận lợi nhờ duy trì cơ chế luồng xanh tại cửa khẩu, giúp rút ngắn thời gian thông quan, hạn chế ùn tắc và góp phần đảm bảo chất lượng hàng hóa khi đến thị trường nhập khẩu.

Kết quả tiêu thụ cho thấy chiến lược nâng cao chất lượng, gia tăng giá trị và đa dạng hóa kênh bán hàng đang phát huy hiệu quả. Trong một mùa vụ bị tác động bởi thời tiết, sản lượng thấp hơn nhiều so với năm trước, việc doanh thu gần chạm mốc của cả năm 2025 là tín hiệu quan trọng đối với người trồng, thương lái và doanh nghiệp tham gia chuỗi tiêu thụ.

Mùa vải năm 2026 vì vậy mang nhiều ý nghĩa hơn một vụ thu hoạch thông thường. Nó cho thấy nông sản có thể vượt qua áp lực sản lượng nếu được tổ chức tiêu thụ tốt, giữ chất lượng ổn định và tiếp cận đúng thị trường. Với Vải thiều Bắc Ninh, bài học nổi bật trong mùa vụ này là giá trị của từng quả vải không chỉ nằm ở sản lượng thu hái, mà còn ở cách người trồng, thương lái và cơ quan quản lý cùng thích nghi nhanh với yêu cầu mới của thị trường.